Bahar Cebe, Araştırma Asistanı-Türkiye Göç Araştırmaları Merkezi (TÜGAM)

Etnik Köken İşe Kabul Oranını Etkiliyor

Hollanda’da farklı etnik kökene sahipseniz iş bulmak için daha çok çaba sarf etmeniz gerekiyor.

23 Ağustos 2019, Cuma
- etnikkokengrafik

Hollanda’nın resmi istatistik sitesi Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) verilerine göre,  2019’un ikinci çeyreğinde ülkedeki Hollanda kökenlilerin işsizlik oranları yüzde 2,5, Batı kökenlilerin işsizlik oranı 4,5, Batı kökenli olmayanların işsizlik oranı yüzde 7,1 olarak açıklandı.  Batı dışından gelen Faslılar ve Surinamlarda işsizlik oranı 2019’un ikinci çeyreği itibari ile yüzde 7 iken, bu oran Antillerde yüzde 8,7, Türklerde ise yüzde 4,8 olarak belirtildi.

Utrecht Üniversitesi’nden (UU) Lex Thijssen ve Marcel Coenders ve Amsterdam Üniversitesi’nden (UvA) Bram Lancee tarafından, CBS’nin istatistiklerini destekleyen bir çalışma ile Hollanda’da bugüne kadarki en geniş saha araştırması yapıldı. Araştırmacılar, azınlıkların Hollanda’nın işgücü piyasasına dahil olmasının zorluğuna ve etnik ayrımcılığın, başvuranın mektupta ve özgeçmişinde belirttiği kişisel birikimine bağlı olup olmadığını incelediler. Söz konusu araştırma, göç geçmişi olan başvuru sahiplerinin işgücü piyasasında ayrımcılığa maruz kalmasının yanı sıra farklı azınlık gruplarının ayrımcılığa uğrama derecelerindeki farkı da ele alıyor.

Yapılan araştırmada araştırmacılar, kurgusal bir yöntem izleyerek gerçek iş verenlere 4 bin 200’den fazla hayali iş başvurusu ve özgeçmiş gönderdi. Başvuru sahipleri çalışma kariyerlerinin başında, 23 ila 25 yaşları arasındaki ve dört yıllık iş tecrübesi olan (hayali) iş arayanlardı. Başvuru sahipleri 35 farklı etnik kökenden, Hollanda vatandaşlığı olan ve Hollanda’da eğitim gören kişiler olarak düşünüldü. Söz konusu kişilerin isimleri, anadilleri, yeterlilikleri ve orijin ülkeler farklı şekillerde belirtildi. Araştırmacılar farklı etnik kökenden olanları Hollandalılar ile karşılaştırdılar.

Türkler, Faslılar ve Antiller Ayrımcılığa Daha Çok Maruz Kalan Grup

Göç geçmişi olan Türk, Fas ve Antiller * kökenliler, Hollanda kökenlilere kıyasla iş verenlerden daha az olumlu yanıt aldılar. Olumlu yanıt olarak başvuru sahibinden ek bilgi isteme ve mülakata çağırma kastediliyor. Araştırmaya göre Hollandalıların şansları azınlık gruplarına kıyasla yüzde 30 daha fazla. Bunun yanında ayrımcılık dozu her etnik gruba göre değişiklik gösteriyor. Başvuru sahibi Hollandalılar ve Batı kökenliler kıyaslandığında ise Hollandalıların işe alınma şansı yüzde 20 daha yüksekken, Batı-dışı bir iş sahibi ile kıyaslandığından bu oran yüzde 40’a yükseliyor. En fazla ayrımcılığa maruz kalanların ise Orta Doğu, Afrika ve Latin Amerika kökenli kişilerin olduğu görülüyor.

Araştırmaya göre, Hollanda kökenli birinin iş başvurusundan olumlu yanıt alabilmesi için 2,2 başvuru yapması gerekiyor. Polonyalı birinin olumlu yanıt alması için 2,5 başvuru yeterli. Bu oran Türkler ’de 3,2’ye yükselirken, Faslılar 3,3 ile Türkler ’den sonra yerini alıyor.

Araştırmacıların Çözüm Önerileri

Araştırmacılar staj yaparak durumu düzeltmenin mümkün olabileceğine inanıyor. Çünkü staj ile kişinin nasıl bir kişiliğe sahip olup, yeteneklerinin neler olduğuna ön yargısız bir şekilde karar verilebilir. Ayrıca araştırmacılar iş başvurusu yapanların iş fırsatlarını kendilerinin arttıramayacağını, mevcut ayrımcılık probleminin iş veren ve devletle çözülmesi gerektiğini düşünüyor.

Benzer Araştırmalar Mevcut

Utrecht ve Amsterdam Üniversite’nin yaptığı bu araştırma iş gücü piyasasında yapılan ayrımcılıkla ilgili ilk araştırma değil. 1970’ler Frank Bovenkerk’in yapmış olduğu “Amsterdam İş Piyasasında Irk ayrımcılığı” (Rasdiscriminatie op de Amsterdamse arbeidsmarkt) adlı çalışmasında da Surinam ve İspanyolların işe alınırken ayrımcılığa uğradığını ve Hollanda’nın çifte standartlı iş gücü piyasası olduğunu kanıtlamıştır.

Bahsedilen iki araştırmaya ek olarak Hollanda’nın Sosyal İşler ve İstihdam Müfettişliği (Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid), Genel İstihdam Ajansı (Algemene Bond Uitzendondernemingen-ABU) ve Hollanda İstihdam ve Geçici İstihdam Büroları Birliği’ne (de Nederlandse Bond van Bemiddelings-en Uitzendondernemingen-NBBU) bağlı olmayan geçici iş bulma kurumlarının ayrımcılığı önlemek için davranış kurallarına ne ölçüde uyduğunu araştırdı. Araştırma’da Müfettişlik tarafından 467 şirket görevlendirildi ve araştırma geçtiğimiz nisan ayında gerçekleştirildi. “Mystery-calling” olarak adlandırılan araştırma ile iş verme kurumlarına yurtdışından işçi isteyip istemediği soruldu. 11 Temmuz 2019 tarihli rapora göre, kurumların yüzde 40’nın, kökene dayalı işe alımda ayrımcılık taleplerine sıcak yaklaştığı görüldü. Sosyal İşler ve İstihdam  Bakanlığı, yakında iş verenlerin işgücü piyasası ayrımcılığını önlemek için politikalar uygulamakla yükümlü olacağını açıkladı.

 

Utrech Üniversitesi ve Amsterdam Üniversitesi’nin yapmış olduğu çalışma, Avrupa Komisyonu tarafından finanse edilen Büyüme, Eşit Fırsatlar, Göç ve Pazarlar (GEMM) araştırma projesinin bir parçası.

*Eski adıyla Hollanda Batı Hint Adaları, Karayip denizinde iki ada topluluğu olarak Küçük Antiller’in bir parçası olup Hollanda Krallığı’nın özerk bir bölgesini oluşturmaktaydı.
  • Temel Eğitim Programı altıncı hafta dersleri Dr. Öğretim Üyesi K. Onur Unutulmaz'ın "Amerika Kıtası ve Göç" adlı se… twitter.com/i/web/status/1…
  • Fransa’da yaşayan Müslümanların yüzde 42’si dinî inancından dolayı yaşamı boyunca en az bir kez ayrımcılığa maruz k… twitter.com/i/web/status/1… Retweeted by Göç Araştırmaları Vakfı
  • 2019 Sonuna Kadar Türkiye’ye Tatile Gelecek Yaklaşık 2.8 Milyon Avrupalı Türk’ün, Turizme 3,3 Milyar Euro Katkı Sağ… twitter.com/i/web/status/1… Retweeted by Göç Araştırmaları Vakfı
  • Temel Eğitim Programı altıncı hafta dersleri Prof. Dr. Osman Köse'nin "Cumhuriyet Dönemi Göç Hareketleri: Köyden Şe… twitter.com/i/web/status/1…
  • Temel Eğitim Programı beşinci hafta dersleri Dr. Öğretim Üyesi K. Onur Unutulmaz'un, "Modern Avrupa ve Göç:1945 Son… twitter.com/i/web/status/1…
Bitnami